 |
|
|
Anafylactische reacties
Anamnese:
- Binnen zeer korte tijd ontstane verschijnselen van
verstopte neus, hoesten, kortademigheid, misselijkheid, braken, buikkrampen,
diarree. Soms treden neurologische stoornissen op: paraesthesieën, convulsies,
coma.
- Uitlokkend moment: voeding (b.v. vis,
schelpdieren), noten, insectenbeet, medicatie, i.v. röntgencontrast, toediening
van plasma/bloedproducten (N.B. cave bij IgA deficiëntie), preëxistente
allergie (b.v. pollen).
Lichamelijk onderzoek:
Huidafwijkingen:
erytheem, gegeneraliseerd urticaria, angio-oedeem, conjunctivale injectie. Bij
ernstige hypotensie kan bleekheid en cyanose optreden. De extreme vasodilatatie
leidt tot hypotensie (systolische RR < 90-95 mmHg) en tachycardie. De
capillaire permeabiliteit kan sterk zijn toegenomen, hetgeen verder leidt tot
intravasculaire ondervulling. Tachypnoe. Bij onderzoek van de longen let op
inspiratoire stridor en bronchospasme.
Laboratoriumonderzoek:
Bloedgasanalyse,
Na, K, creatinine, Hb, leucocyten, differentiatie.
Verder onderzoek:
X-thorax: bij hypoxaemie of respiratoire problemen.
Beleid/therapie:
- Zie stroomschema; Bij laryngospasme of
respiratoire insufficiëntie: intubatie
- Bij verlaagde bloeddruk: adrenaline 0,5-1 mg
(d.w.z. 0,5 tot 1 ml van 1 ml ampul, 1:1000) i.m. of i.v. of 5-10 ml van 10 ml
ampul i.v. (1:10000; zit in crash-car). Intraveneus gedurende 5 min langzaam
spuiten onder hemodynamische bewaking. Als hypotensie persisteert, continue
infusie van noradrenaline (oplossing 5 mg/50 ml, start 5 ml/uur).
- Clemastine (Tavegil) 2 mg i.v. in 2-3 min, evt. +
H1-blokkade (ranitidine 50 mg i.v.).
- Prednison 25 mg i.v. of Dexamethason 1mg/kg i.v.
- Bij broncospasme/stridor: Salbutamol vernevelen;
Bij onvoldoende effect: adrenaline (zie boven).
Let op:
De
oorzaak van de anafylactische reactie moet altijd worden uitgezocht en met de
patiënt besproken. Bij ernstige reacties bijvoorbeeld door insectenbeten, dient
de patiënt een adrenalinespuit voor subcutane toediening bij zich te dragen en
verwijzing voor follow-up door allergoloog plaats te vinden.
referenties
Bochner
BS, et al. Anaphylaxis. N Engl J Med 1991;25:1785
Fisher
M. Treatment of acute anaphylaxis. Br Med J 1995;311:731
stroomschema anaphylactische reactie:
index diversen
| |
